Kalibrasyon sertifikası nasıl okunur?
Kalibrasyon sertifikası, bir ölçüm cihazının bilinen bir referansla karşılaştırıldığını ve bu karşılaştırmanın sonuçlarını belgeler. Sertifikayı dosyaya kaldırmadan önce birkaç dakika ayırıp okumak, cihazınızın gerçekten kullanıma uygun olup olmadığını anlamanızı sağlar. Bu yazı, ISO/IEC 17025'e göre çalışan laboratuvarların sertifikalarında genellikle bulunan bölümleri açıklar.
Sertifikayı bölüm bölüm okumak
-
Kimlik bilgileri
Sertifikanın üst kısmında laboratuvarın adı ve adresi, sertifikanın benzersiz numarası, sayfa numaraları (ör. "Sayfa 1 / 3"), müşterinin adı ve kalibre edilen cihazın tanımı (adı, markası, modeli, seri numarası) bulunur. İlk kontrol: seri numarası elinizdeki cihazla aynı mı? Kalibrasyon tarihi ve cihazın laboratuvara kabul tarihi de bu bölümdedir.
-
Ölçüm sonuçları ve belirsizlik
Sonuç tablosunda genellikle referans (nominal) değer, cihazın gösterdiği değer, aradaki sapma ve her nokta için ölçüm belirsizliği yer alır. Belirsizlik çoğunlukla "U (k=2)" biçiminde, yaklaşık yüzde 95 güven düzeyinde verilir. Ölçüm noktalarının cihazı kullandığınız aralığı kapsayıp kapsamadığına bakın. Ayar yapıldıysa ayar öncesi ve sonrası değerler ayrı verilebilir. Belirsizlik hakkında ayrıntı için Ölçüm belirsizliği nedir? rehberine bakın.
-
Uygunluk beyanı ve karar kuralı
Müşteri istediyse sertifikada cihazın belirli bir şartnameye ya da toleransa uygun olup olmadığına dair bir beyan bulunur. Bu beyan, belirsizliğin nasıl hesaba katıldığını gösteren bir karar kuralına dayanır. Sapma tolerans sınırına çok yakınsa, belirsizlik yüzünden sonuç "kesin uygun" ya da "kesin uygun değil" olarak söylenemeyebilir. Uygunluk beyanı yoksa sonuçları kendi kabul kriterinizle siz değerlendirirsiniz.
-
İzlenebilirlik ve akreditasyon
İzlenebilirlik beyanı, ölçümün kesintisiz bir kalibrasyon zinciriyle ulusal ya da uluslararası ölçüm standartlarına bağlandığını gösterir; kullanılan referans cihazlar ve sertifika numaraları da listelenebilir. Sertifikada akreditasyon kuruluşunun işareti (Türkiye'de TÜRKAK) varsa, kalibrasyon laboratuvarın akreditasyon kapsamında yapılmıştır. İşaretin, ölçülen büyüklük ve aralık için kapsamda olup olmadığını laboratuvarın akreditasyon kapsam belgesinden kontrol edebilirsiniz.
Dikkat edilecekler
- Belirsizlik toleransa göre küçük mü? Belirsizlik, cihazınızdan beklediğiniz toleransa yakınsa sonuç güvenilir bir karar vermeye yetmeyebilir.
- Sapmalar düzeltme gerektiriyor mu? Bazı ölçümlerde sertifikadaki sapma, ölçüm sonuçlarına düzeltme olarak uygulanır.
- Ortam koşulları: Sıcaklık ve nem gibi koşullar sonuçları etkileyebilir; sertifikada belirtilir.
- Bir sonraki kalibrasyon tarihi: Laboratuvarlar müşteriyle anlaşılmadıkça sertifikaya kalibrasyon aralığı önerisi yazmaz; aralığı cihazın sahibi belirler. Bkz. Kalibrasyon aralığı nasıl belirlenir?
- Onay: Sertifikayı onaylayan kişinin adı, unvanı ve imzası (elektronik imza olabilir) bulunmalıdır.
Sık sorulan sorular
Sertifikada "uygun" yazmıyorsa cihaz kullanılamaz mı?
Hayır. Uygunluk beyanı yalnız müşteri istediğinde verilir. Beyan yoksa sonuçları ve belirsizliği kendi kabul kriterinizle karşılaştırarak karar verirsiniz.
Akreditasyon işareti olmayan sertifika geçerli mi?
Sertifika yine bir kalibrasyon kaydıdır; ancak akreditasyon, laboratuvarın yetkinliğinin bağımsız bir kuruluşça değerlendirildiğini gösterir. Müşteriniz ya da tabi olduğunuz standart akredite kalibrasyon istiyorsa işaretin varlığını kontrol edin.
k=2 ne demek?
Genişletilmiş belirsizliğin, standart belirsizliğin 2 katı alınarak hesaplandığını gösterir. Bu, yaklaşık yüzde 95 güven düzeyine karşılık gelir.
BYK Yazılım Destek Ekibi
Bu rehber BYK Yazılım destek ekibi tarafından hazırlanır ve düzenli olarak gözden geçirilir. Son güncelleme: 04.10.2026.
İlgili rehberler
Kalibrasyon süreçlerinizi tek sistemde yönetin
BYK Yazılım'ın kalibrasyon yazılımı tekliften sertifikaya ve faturaya kadar laboratuvar işlerini tek sistemde toplar.
Bize ulaşın Kalibrasyon laboratuvarı yazılımı